Cùng điểm qua những thông tin chính về tình hình diễn biến tài chính kinh tế trước giờ giao dịch hôm nay: “Lương chỉ đủ ăn là may, lấy đâu ra tiền để Tích sản hưu trí”

1. Kinh tế vĩ mô

Nền kinh tế Đức có quý suy giảm lớn nhất kể từ 2009

Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nước này trong quý I/2020 giảm 2,2% so với quý IV/2019 do ảnh hưởng của đại dịch viêm đường hô hấp cấp Covid-19.

Nhiều chuyên gia kinh tế cũng dự báo nền kinh tế Đức trong quý II/2020 sẽ tiếp tục giảm sâu khi các biện pháp giãn cách xã hội kéo dài trong tháng 4 và đầu tháng 5 dẫn đến việc một số lĩnh vực như du lịch và ẩm thực vẫn tiếp tục ngừng hoạt động.

Trong khi đó, theo kết quả nghiên cứu của Công ty kiểm toán Ernst&Young (EY) công bố ngày 14/5, lợi nhuận trước thuế và lãi vay (EBIT) của các công ty lớn ở Đức trong quý I/2020 đã giảm 23,5% so với cùng kỳ năm ngoái, xuống khoảng 20,3 tỷ euro (21,9 tỷ USD).

Bộ Thương mại Mỹ vừa tiếp nhận hồ sơ yêu cầu điều tra áp dụng biện pháp chống bán phá giá, chống trợ cấp đối với sản phẩm lốp xe khách và lốp xe tải hạng nhẹ (PVLT tires) có xuất xứ từ Hàn Quốc, Đài Loan-Trung Quốc, Thái Lan và Việt Nam.

Theo số liệu của Ủy ban Thương mại Quốc tế Mỹ (USITC), kim ngạch xuất khẩu sản phẩm bị điều tra của Việt Nam vào thị trường Mỹ đạt 12,1 triệu USD trong năm 2019, chiếm khoảng 6,7% tổng kim ngạch nhập khẩu sản phẩm này của Mỹ.

Vietnam Airlines phối hợp với Hiệp hội Du lịch Việt Nam phát động chương trình kích cầu du lịch nội địa toàn quốc trong giai đoạn từ nay đến hết năm 2020.

Theo ông Lê Hồng Hà, Phó Tổng giám đốc Vietnam Airlines, “hiện có hơn 70% khách đi trên chuyến bay của Vietnam Airlines là khách du lịch, gồm khách nội địa, khách quốc tế đến Việt Nam cũng như từ Việt Nam đi quốc tế. Do đó, Vietnam Airlines xác định hàng không và du lịch có mối quan hệ hữu cơ khăng khít và gắn bó, đặc biệt trong giai đoạn khó khăn này.”

Làn sóng chuyển đổi số đang tăng nhanh

Covid -19 khiến mọi thứ dịch chuyển lên internet và chuyển đổi số trở thành vấn đề cấp bách. Không phụ thuộc không gian và thời gian, chuyển đổi số giúp doanh nghiệp vận hành, duy trì công việc trên nền tảng mới với hiệu quả và năng suất hơn.

Theo bà Vũ Thị Nhật Linh, Phó Tổng Giám đốc Quản lý Sàn Thương mại tại Tiki, với mô hình truyền thống, các doanh nghiệp SME sẽ gặp phải nhiều rào cản hơn so với kinh doanh trên các nền tảng số, như chi phí cao hơn, hạn chế mở rộng thị phần, khó linh hoạt và chịu nhiều ảnh hưởng hơn khi có khủng hoảng (như dịch bệnh, khủng hoảng tài chính)… Điển hình là trong dịch bệnh Covid-19 vừa qua, SME là đối tượng chịu nhiều ảnh hưởng nặng nề.

Chủ tịch Tập đoàn FPT Trương Gia Bình cho hay doanh nghiệp đã ký hợp đồng tư vấn chuyển đổi số với “vua tôm” Minh Phú cùng tham vọng giúp đối tác chinh phục 25% thị phần thế giới từ mức hiện tại là 4%. Ba hiệp hội gỗ lớn nhất Việt Nam, gồm Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP.HCM (HAWA), Hiệp hội Gỗ và Thủ công mỹ nghệ Đồng Nai (DOWA) và Hiệp hội Chế biến gỗ Bình Dương (BIFA), vừa ký kết biên bản ghi nhớ (MOU) với FPT về việc hợp tác đẩy mạnh chuyển đổi số. Cú hích của Covid-19, theo ông Bình, đã thúc đẩy quá trình chuyển đổi số nhanh chưa từng có.

2. Thị trường chứng khoán và hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp

Tuần giao dịch 11-15/5, thị trường chứng khoán Việt Nam điều chỉnh ở những phiên cuối tuần. Nhiều cổ phiếu vốn hoá lớn quay đầu giảm giá, trong khi dòng tiền vẫn tiếp tục hướng đến các cổ phiếu vốn hoá vừa và nhỏ. Khối ngoại mua ròng thoả thuận MSN hơn 2.335 tỷ đồng và CCQ VFMVN Diamond với 454 tỷ đồng trong tuần qua.

Tỷ phú Warren Buffett thoái vốn cổ phiếu ngân hàng

Theo tài liệu nộp lên cơ quan quản lý ngày 15/5 về các giao dịch mà Berkshire Hathaway thực hiện trong quý I, công ty đã thoái vốn khỏi ngành hàng không và thậm chí cả một số cổ phiếu ngành ô tô và ngân hàng. Trong đó, Berkshire thoái vốn gần 84% số cổ phần nắm giữ tại Goldman Sachs Group, bán bớt khoảng 3% số cổ phiếu nắm giữ tại JPMorgan Chase.

Thai Airways đứng trước khả năng trở thành hãng hàng không quốc gia đầu tiên phá sản vì Covid-19.

Cho phép Thai Airways International (THAI) nộp đơn bảo hộ phá sản đang được đưa ra như một giải pháp đang được xem xét nhằm tái gây dựng hãng hàng không quốc gia Thái Lan. Thông tin trên được Bộ trưởng Tài chính Thái Lan, ông Uttama Savanayana đưa ra trong họp báo cuối tuần qua.

“Bộ Tài chính và Bộ Giao thông Vận tải sẽ giám sát Thai Airways vì đây là doanh nghiệp nhà nước. Chúng tôi đã thảo luận về việc xây dựng kế hoạch phục hồi, nhưng tất cả còn phụ thuộc vào quyết định của nội các. Chính phủ sẽ chọn giải pháp tốt nhất cho Thai Airways cũng như các bên liên quan”, ông Uttama nói.

Tập đoàn SoftBank của tỷ phú Masayoshi Son gặp khó khăn vì đặt cược lớn vào các startup công nghệ như WeWork, Uber và Oyo. Hiện tại danh mục đầu tư trị giá 80 tỷ USD của Son đang nghiêng hẳn vào nền kinh tế chia sẻ thế mà lĩnh vực này lại đang phải chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của dịch Covid-19. Softbank dự tính sẽ ghi nhận khoản thua lỗ hoạt động kỷ lục 1,35 nghìn tỷ yen (12,5 tỷ USD) trong năm tài chính kết thúc vào 31/3. Quỹ Vision Fund – đơn vị sở hữu các khoản đầu tư công nghệ đóng góp hơn một nửa lợi nhuận của tập đoàn vào năm trước đã chuyển thành khoản thua lỗ 1,8 nghìn tỷ yên (16,84 tỷ USD). Tổng thua lỗ ròng của tập đoàn dự kiến đạt 900 tỷ yên.

Những sai lầm liên tiếp đã khiến danh tiếng của Son – người đã biến khoản đầu tư 20 triệu USD vào Alibaba trở thành số tiền trị giá 130 tỷ USD sau 20 năm bị ảnh hưởng nặng nề.

Mọi chuyện càng tồi tệ hơn khi Son chọn hướng kinh doanh sai lầm cho Vision Fund. Khoảng 40 tỷ USD vốn của quỹ này đến từ việc bán cổ phần ưu đãi với cam kết trả lãi 7%/năm với bất kể các khoản đầu tư có lãi hay không. Năm tài chính vừa qua, Vision Fund phải trả 860 triệu USD tiền lãi.

3. Tài chính cá nhân và quản lý tài sản

Người Mỹ đang tiết kiệm như những năm 1980

Do lo lắng về tương lai nên người Mỹ đang cắt giảm mạnh các khoản chi tiêu dùng thẻ tín dụng vì đây là hình thức vay có lãi suất cao nhất. Theo các nhà kinh tế, một phần của sự sụt giảm này là do các ngân hàng đã rút lại các hạn mức tín dụng khi nhiều khách hàng bị mất việc làm. Đồng thời, người tiêu dùng cũng trở nên tiết kiệm hơn và kiểm soát việc vay mượn do lo sợ bị mất thu nhập.

Mức chi tiêu hay vay mượn bằng thẻ tín dụng có thể sẽ sụt giảm hơn nữa trong tháng 4. Ví dụ, hãng thẻ Visa cho biết, tính đến ngày 28/4, khối lượng thanh toán thẻ tín dụng đã giảm 31%. Tổ chức tín dụng này cũng cho biết danh mục duy nhất của danh mục thanh toán tại Mỹ tăng lên là thực phẩm và dược phẩm. Diễn biến tương tự ghi nhận tại các hãng bán lẻ Walmart, Costco và Target. Mọi khoản chi tiêu còn lại của tháng 4 đều bị cắt giảm.

Hãng này cũng cảnh báo rằng, các khoản chi cho các lĩnh vực thiệt hại nặng nhất trong dịch COVID-19 như du lịch, nhiên liệu, nhà hàng và giải trí sẽ giảm hơn 50%. Các khoản chi cho du lịch đã giảm sâu khoảng 80% trong tháng trước.

Hiện tại, người Mỹ đang tích trữ tiền mặt để giúp họ vượt qua những khó khăn sắp tới. Tỷ lệ tiết kiệm ở Mỹ đã tăng từ 8% trong tháng 2 lên 13,1% trong tháng 3. Đây là tỷ lệ tiết kiệm cao nhất trong gần 40 năm qua.

Vàng có xu hướng được hưởng lợi từ các biện pháp kích thích

Tính chung cả tuần giao dịch vừa qua, giá vàng thế giới tăng 2,5% trước những số liệu kém khả quan của nền kinh tế lớn nhất thế giới và những diễn biến mới trong căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc. Vàng được hưởng lợi từ các biện pháp kích thích kinh tế và được coi là một “hàng rào” chống lại lạm phát và mất giá tiền tệ.

Một báo cáo mới đây của công ty nghiên cứu thị trường Citi Research cho biết ngay cả khi xuất hiện tiềm năng bán tháo lấy thanh khoản trên thị trường vàng lẫn tài sản ở quy mô rộng lớn trong 3-6 tháng tới,  giá vàng nhiều khả năng vẫn chủ yếu dao động quanh mức cao từ 1.600 – 1.700 USD/ounce.

4. Câu chuyện đầu tư

Lương chỉ đủ ăn là may, lấy đâu ra tiền để Tích sản hưu trí

Tích sản hưu trí là một kế hoạch rất quan trọng trong quản lý tài chính cá nhân để mọi người có thể nghỉ hưu một cách an nhàn mà không phải phụ thuộc vào con cái, xã hội. Tuy vậy khi nhắc đến vấn đề tích sản hưu trí này, đa phần câu trả lời nhận được là “Lương chỉ đủ ăn là may, lấy đâu ra tiền tích để tích sản hưu trí”. Điều này có vẻ hợp lý, tuy vậy chúng tôi cho rằng đây là tư duy sai lầm rất phổ biến, nó khiến cho người ta mất đi động lực phấn đấu thoát khỏi vòng luẩn quẩn tài chính, thậm chí là sự nghèo khổ kéo dài đến tận cuối đời. Vì sao lại vậy?

Thứ nhất thu nhập chưa cao không có nghĩa là không tích sản hưu trí được:

Bài học từ cha ông chúng ta trong thời kỳ phong kiến và bao cấp cho thấy, dù chỉ quanh năm “bán mặt cho đất, bán lưng cho trời”, mỗi người chỉ có 1 vài sào ruộng, năng suất thấp, ăn còn không đủ, nhưng các cụ vẫn có thể cóp nhặt và tích lũy để vẫn có đủ tiền xây một ngôi nhà mới, mua thêm mảnh đất và nhiều ông bố bà mẹ vẫn nuôi được 2-5 người con học hành đại học đầy đủ và thành người. Vì thế thiết nghĩ chúng ta hiện nay dù làm tư nhân hay nhà nước, dù thu nhập chưa thực sự cao thì vẫn có thể tích lũy tài sản được.

Thứ hai thu nhập thấp tích tiểu thành đại

Một trong những lý do khiến chúng ta trì hoãn việc tích sản hưu trí là do “tiết kiệm được có 1 xíu, không bõ”. Cũng từ kinh nghiệm của cha ông chúng ta, ví dụ nếu mỗi tháng chúng ta tích lũy chỉ được 1 tr.đồng và đầu tư “Tích sản hưu trí” của Công ty Cổ phần Chứng khoán VNDIRECT, với lãi suất kỳ vọng 10%/năm thì trong 30 năm tổng số tiền tích lũy được cho việc nghỉ hưu là: 2 tỷ 260 triệu đồng, đây là một số tiền không hề nhỏ, nếu tái đầu tư số tiền này chỉ cần 5%/năm thì mỗi năm nó cũng sinh lãi cho chúng ta 130 triệu đồng để chi tiêu.

Chính vì vậy bất kỳ ai cũng có thể “tích sản hưu trí” cho bàn thân và gia đình để có một tuổi già nghỉ hưu an nhàn, vui vẻ và không phụ thuộc vào ai.